پدر صنعت ایران

■نگاهی کوتاه به زندگی و خدمات بنیانگذار صنعت ایران :

زنده یاد مهندس تقی توکلی از خاندان های ریشه دار صنعت پیشه تبریزی که از دانشکده فنی دانشگاه شیکاکو تا بنیانگذار صنعت نوین ایران . وی پس از اخذ فوق لیسانس صنعتی در اواخر دهه ی 30 به ایران بازگشت و در چند سال مس کرمان را ماهرانه راه انداخت و مورد تمجید حاکمیت قرار گرفت و طراح استراتژیک صنعتی نوین ایران شد . با کمک فرح تبریزی دو شهر تبریز و اراک را صنعتی اعلام کردند. شبانه در اوایل دهه ی 40 به تبریز آمد و حدود چند میلیون متر مربع از زمین های منطقه ی قراملک را خرید و نقشه ی راه اندازی شهرک صنعتی غرب تبریز رافف طراحی کرد .به شاه گفت که میخواهد کارخانه ای را بسازد که از سوزن تا هواپیما را بسازد .شاه گفت: نام کارخانه چیست؟ گفت ماشین سازی. از آلمان می اورم . فرزند بزرگ تیریز با هواپیمای اختصاصی به آلمان میرود و درخواست انتقال تکنولوژی مادر را میدهد آنها قبول نمیکنند و میگویند برای شما زود است و مجبور میشود از بلوک شرق تکنولوژی ماشین سازی را بیاورد. وقتی دیوارهای بلند ماشین سازی برای تیر ریزی آماده شد به شاه گفت: میخواهد در کنار ماشین سازی که به صنعتی شدن کشور می انجامد، کارخانه ای را بیاورد که از یک بیل ساده تا ادوات کشاورزی نوین تا تراکتور را خواهد ساخت . در نیمه ی دوم دهه ی40، از اروپا تکنولوژی تراکتور را آورد. هم زمان با راه اندازی این دو واحد صنعتی عظیم که ان روزگار در قاره ی پهناور اسیا بی نظیری بودند بلبرنگ ، پیستون ،موتوژن، ایدم و چندین کارخانه ی صنعتی و نیمه صنعتی را در تبریز افتتاح میکند و تبریز در اواخر دهه ی 40 بزرگ ترین شهر صنعتی خاورمیانه و غرب آسیا میشود و در اوایل دهه ی 50میزان توسعه ی صنعتی تبریز از کل کشور های خلیج فارس بیشتر میشود…

آری ۲۷ دی ماه ۱۳۹۷ پیکر بزرگمردی در آذربایجان تشیع شد که بی شک پدر نوین صنعت ایران زمین بود . مرد پاکدست و کار بلدی که از معتبر ترین دانشگاه جهان در آمریکا فن آموخت و آن را در طبق اخلاص مردمی فقیر قرار داد که بیشتر کشاورز بودند تا صنعت گر .مهندس تقی توکلی با کوله باری از دانش ،تجربه و کار وتلاش نمود عینی مرد وطن پرست و جهاد گری بود که نام وی در توسعه جهان سوم و آسیا نقش بسته است.یاد زنده یاد شادروان مهندس تقی توکلی که نزدیک به 9 دهه ابرومندانه و سرافرازانه زیست و نام بلند وی با نام بزرگ کهن شهر تبریز عجین باد . خلدآشیان و جنت مکان توکلی را درود میفرستیم و مغفرت

مهندس تقی توکلی